UWAGA!

Od 25 maja 2018 r. organem właściwym w zakresie ochrony danych osobowych jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Nowa strona internetowa urzędu jest dostępna pod adresem: www.uodo.gov.pl.

Materiały zamieszczone na stronie Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (GIODO) dostępnej pod adresem www.giodo.gov.pl mają charakter archiwalny.

POZOSTAŃ NA STRONIE ARCHIWALNEJ (GIODO)

Nie utrudniamy dostępu do ważnych informacji

Metadane
Podmiot udostępniający: Zespół Rzecznika Prasowego Biura GIODO
Wytworzył informację: Gazeta Prawna 2007-10-22
Wprowadził‚ informację: Robert Czapski 2007-11-05 11:11:40
Ostatnio modyfikował: Robert Czapski 2013-11-28 12:56:59

ROZMAWIAMY Z MICHAŁEM SERZYCKIM, generalnym inspektorem ochrony danych osobowych

Nie utrudniamy dostępu do ważnych informacji

Ustawie o ochronie danych osobowych zrobiono ogromną krzywdę powołując się na nią w sytuacjach, gdy było to niedopuszczalne. Traktowano ustawę jako instrument utrudniający życie obywatelom przy załatwianiu istotnych spraw.


Po dziesięciu latach funkcjonowania ustawy nie powinno być problemów z jej interpretacją, a mimo to firmy i osoby indywidualne zgłaszają się do GIODO z pytaniami. Jakie są to problemy?
W ciągu dziesięciu lat ustawa zakorzeniła się już w świadomości ludzi. Zasady ochrony danych osobowych są więc znane przeciętnemu obywatelowi i w tym nie odbiegamy od reszty państw Unii Europejskiej. Najczęściej problemy ze stosowaniem przepisów ustawy w praktyce dotyczą dopuszczalności przetwarzania danych oraz coraz to szerszego groma¬dzenia informacji np. o klientach banku. W listopadzie 2005 r. NSA wydał ciekawe orzeczenie, w którym stwierdził, że nie ma żadnych podstaw prawnych do poszerzania przez bank zakresu posiadanych danych osobowych w postaci informacji o poprzednich miejscach zamieszkania. Nie znajduje także uza¬sadnienia pozyskiwanie danych dotyczących kategorii i daty wydania uprawnienia do kiero¬wania pojazdami silnikowymi zawartymi w prawie jazdy.

Pierwsze działania generalnego inspektora były bardzo radykalne, budziły zdziwienie, a nawet wywoływały protesty, np. zniknęły wówczas nazwiska na listach lokatorów, inspektor otaczał większą ochroną dłużników niż wierzycieli...
W budzącej kontrowersje sprawie dotyczącej przekazywania na podstawie cesji danych dłużników do firm windykacyjnych wątpliwości interpretacyjne wynikłe z rozbieżności orzecznictwa rozstrzygnął wyrok NSA z 6 czerwca 2005 r. w składzie siedmiu sędziów. Sąd stwierdził wówczas, że można przekazywać firmom windykacyjnym dane dłużników bez ich zgody. Jednak trzeba wyważyć ochronę ich praw, wolności obywatelskich oraz prywatności a interesy wierzycieli. Uznał, że prawnie usprawiedliwiony cel, o którym mowa w art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (...) może być oparty także na przepisach prawa cywilnego.

A ograniczanie dostępu do list lokatorów?
Jeśli natomiast chodzi o listy lokatorów, to do 1990 r. istniały przepisy, które zobowiązywały do ich publicznego wywieszania. Z kolei ustawa o ochronie danych osobowych wprowadziła zasady, według których upublicznianie list lokatorów jest dopuszczalne, tylko za zgodą każdej osoby, której dane dotyczą. Ustawa o ochronie danych osobowych jest często niezrozumiała dla przeciętnego obywatela, gdyż zawiera dość trudne pojęcia, np. administratora danych, dotyczy przetwarzania danych w ramach nowych technologii, takich jak internet, kamery, systemy RFID i GPS. Spowodowało to traktowanie jej jako tworu legislacyjnego utrudniającego życie obywatelom, którzy chcą uzyskać pewne informacje przy załatwianiu różnych spraw.

Kto zrobił krzywdę?
Instytucje, urzędnicy, którzy zasłaniali się ustawą, aby nie załatwić sprawy. Tłumaczyli się często: ustawa tego nam zabrania. Tymczasem ustawa o ochronie danych osobowych ma charakter generalny. Jej dopełnienie stanowią przepisy innych ustaw odnoszące się do różnych dziedzin życia społecz nego. Oznacza to, że jeśli poszczególne zagadnienia związane z przetwarzaniem danych są uregulowane w innych aktachprawnych, należy się dp nich odwołać. Na przykład udostępnianie danych z ewidencji ludności regulują przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, udostępnianie informacji z ewidencji gruntów i budynków regulują przepisy ustawy -. Prawo geodezyjne i kartograficzne. Akurat ustawa o ochronie danych osobowych jest bardzo przyjazna i chroni prawa człowieka i obywatela.

Ostatni raport w sprawie dokumentów wyrzuconych na śmietnik świadczy jednak o wielu wręcz skandalicznych nieprawidłowościach.
Badania te wykazały, że trzy czwarte przedsiębiorców twierdzi, że zetknęło się z zasadami ochrony danych, ale połowa z nich wyrzuca niezniszczone materiały na śmietnik.

Czy nie powinien pan wystepować w takich sprawach jak wywożenie akt medycznych ze szpitali przez ABW, publikacje agentów z bazy I PN, listy pracowników SB. We wszystkich tych sprawach zadawał pan pytania kontrolne odpowied nim służbom?
Zrobiłem tyle, na ile pozwalały mi przepisy prawa. W polskim systemie prawnym istnieją wyłączenia w stosowaniu ustawy o ochronie danych osobowych. Oznacza to, że generalny inspektor nie ma w stosunku do służb policyjnych ABW, CBA i innych podmiotów uprawnień do wydawania decyzji administracyjnych i rozpatrywania skarg w sprawie naruszenia przepisów o ochronie danych osobowych oraz nie może wykonywać wobec nich czynności kontrolnych. Ustawy o ochronie danych osobowych nie stosuje się także w działalności Instytutu Pamięci Narodowej (art. 71 ustawy z 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej

Rozmawiała KATARZYNA ŻACZKI EWICZ

 

GIODO: 10 LAT USTAWY O OCHRONIE DANYCH OSOBOWYCH
Prawo do prywatności w społeczeństwie nadzorowanym - to temat dwudniowej konferencji zorganizowanej przez Michała Serzyckiego, generalnego inspektora danych osobowych, z okazji 10-lecia ustawy o ochronie danych osobowych. Dwudniowe spotkanie z udziałem europejskich inspektorów ochrony danych, m.in. ze Szwecji, Włoch, Czech, Malty, Austrii, Hiszpanii, poświęcone będzie także omówieniu problemów prywatności w internecie i ochrony danych osób publicznych.

 

Ostatnie aktualności